İcra takibinde kural, borçlunun haczi kabil tüm mal ve haklarının haczedilebilmesidir. Ancak kanun, borçlunun ve ailesinin asgari yaşam koşullarını korumak amacıyla bazı mal ve hakları haciz dışında bırakmıştır. Bu düzenlemelerin temelini İİK m. 82 ve m. 83 oluşturur.
Tamamen haczedilemeyen mal ve haklar
İİK m. 82 uyarınca, borçlunun ve ailesinin geçimi için gerekli olan bazı değerler haczedilemez. Bunlara örnek olarak şunlar gösterilebilir:
- Borçlu ve ailesinin zorunlu ev eşyaları,
- Borçlunun mesleğini sürdürebilmesi için gerekli alet, edevat ve kitaplar,
- Belirli bir süreye yetecek yakacak ve gıda maddeleri,
- Bazı sosyal yardım ve tazminat nitelikli ödemeler.
Maaş ve ücret haczi
Maaş ve ücretler kural olarak kısmen haczedilebilir. Borçlunun maaşının dörtte birinden fazlası haczedilemez. Ancak nafaka alacakları bu sınırlamanın istisnasıdır; nafaka için maaşın tamamına kadar haciz mümkün olabilir.
Kısmen haczedilebilen mallar
İİK m. 83 kapsamında bazı mallar, borçlunun ihtiyacını aşan kısmı için haczedilebilir. Örneğin borçlunun birden fazla aynı türden eşyası varsa, ihtiyaç fazlası haczedilebilir.
Haczedilmezlik kural olarak borçlunun talebine bağlı değildir; ancak somut olarak değerlendirilmelidir.
Haczedilmezlik şikâyeti
Haczedilemeyecek bir malın haczedilmesi hâlinde borçlu, süresi içinde icra mahkemesine haczedilmezlik şikâyetinde bulunabilir.
Sık sorulan sorular
Emekli maaşı haczedilebilir mi?
Emekli maaşları bakımından özel koruma hükümleri bulunmakla birlikte, borçlunun muvafakati ve nafaka gibi istisnalar söz konusu olabilir; durumunuzu bir avukatla değerlendirmeniz önerilir.
Evdeki tüm eşyalar haczedilir mi?
Hayır; borçlu ve ailesi için zorunlu olan temel ev eşyaları haczedilemez.
Maaşın ne kadarı haczedilir?
Kural olarak en fazla dörtte biri; nafaka alacaklarında bu sınır uygulanmaz.
Haczedilmezlik şikâyeti süresi nedir?
Şikâyet, haczin öğrenilmesinden itibaren kanuni süre içinde icra mahkemesine yapılmalıdır; güncel süre için bir avukata danışın.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki tavsiye yerine geçmez.
